Хитой
中国
Биринчи овозни кутяпмиз
تا مرد سخن نگفته باشد / عیب و هنرش نهفته باشد
Инсон сўзини айтмагунча, унинг айби ҳам, ҳунари ҳам яширин қолади.
Бу ердан ҳали бирорта ҳам маслаҳат йўқ. Шу мамлакатлик кекса инсонни биласизми? Сизнинг ёзувингиз биринчи бўлиши мумкин: телефонда 2–3 дақиқа.
Қизиқарли факт
Қоғоз, китоб босиш, порох ва компас — қадимги Хитойнинг «тўрт буюк ихтироси». (манба)
Кексалар рақамларда
2013-йилдан қонунга кўра ой тақвимидаги 9-ойнинг 9-куни — Чунгянг байрами расмий Кексалар куни ҳисобланади. (манба)
- аҳоли 65 ёшдан катта
- 14,9%
- киши 65 ёшдан катта
- 209,7млн
- аҳоли 2050-йилда 65 ёшдан катта бўлади
- 30,9%
- одамлар 60 ёшдан кейин ўртача шунча яшайди
- 21,5 йил
- 65 ёшдан катта одамлар ёлғиз яшайди
- 15,7%
- аёллар — 17,7%, эркаклар — 13,5%
- 65 ёшдан катта одамлар жамоавий турар жойларда яшайди: қариялар уйлари, шифохоналар, ётоқхоналар ва ҳоказо
- 0,3%
Манбалар: Жаҳон банки, 2025; Жаҳон банки прогнози, 2050; ЖССТ, 2023; БМТ, 2020; БМТ, 2000-йилги аҳоли рўйхати
Тиллар
401 та тил, улардан 264 таси хавф остида
- A'ouЙўқолиш арафасида
- AyiziЙўқолиш арафасида
- BaramЙўқолиш арафасида
- Biao MinЙўқолиш арафасида
- Ili TurkiЙўқолиш арафасида
- KanakanavuЙўқолиш арафасида
- KavalanЙўқолиш арафасида
- LawuЙўқолиш арафасида
- MacaneseЙўқолиш арафасида
- ManchuЙўқолиш арафасида
- NungЙўқолиш арафасида
- Pazeh-KaxabuЙўқолиш арафасида
Ҳаммасини кўрсатиш (401)
- Red GelaoЙўқолиш арафасида
- SaaroaЙўқолиш арафасида
- SamataoЙўқолиш арафасида
- SamatuЙўқолиш арафасида
- SeediqЙўқолиш арафасида
- TosuЙўқолиш арафасида
- BitЖиддий хавф остида
- BolyuЖиддий хавф остида
- CunЖиддий хавф остида
- GangouЖиддий хавф остида
- Green GelaoЖиддий хавф остида
- JizhaoЖиддий хавф остида
- KangjiaЖиддий хавф остида
- Khamnigan MongolЖиддий хавф остида
- KiliЖиддий хавф остида
- Langnian BuyangЖиддий хавф остида
- LazeЖиддий хавф остида
- Lianshan ZhuangЖиддий хавф остида
- MangЖиддий хавф остида
- MangoЖиддий хавф остида
- MazaЖиддий хавф остида
- Northern TujiaЖиддий хавф остида
- OroqenЖиддий хавф остида
- PahaЖиддий хавф остида
- Pale PalaungЖиддий хавф остида
- PuyumaЖиддий хавф остида
- QabiaoЖиддий хавф остида
- QauЖиддий хавф остида
- Rumai PalaungЖиддий хавф остида
- SaisiyatЖиддий хавф остида
- SanieЖиддий хавф остида
- Southern NisuЖиддий хавф остида
- Southern TujiaЖиддий хавф остида
- White GelaoЖиддий хавф остида
- YamiЖиддий хавф остида
- Youle JinuoЖиддий хавф остида
- SheЖиддий хавф остида
- Нанай тилиЖиддий хавф остида
- AkeuАниқ хавф остида
- AluoАниқ хавф остида
- ÄynuАниқ хавф остида
- AchangАниқ хавф остида
- BaimaАниқ хавф остида
- BisuАниқ хавф остида
- BonanАниқ хавф остида
- Buyuan JinuoАниқ хавф остида
- CaijiaАниқ хавф остида
- CosaoАниқ хавф остида
- DamuАниқ хавф остида
- DaurАниқ хавф остида
- Digaro MishmiАниқ хавф остида
- DolpoАниқ хавф остида
- DongnaАниқ хавф остида
- E'ma BuyangАниқ хавф остида
- EnАниқ хавф остида
- ErsuАниқ хавф остида
- GuiqiongАниқ хавф остида
- Hm NaiАниқ хавф остида
- HuАниқ хавф остида
- HumlaАниқ хавф остида
- Idu MishmiАниқ хавф остида
- JaphugАниқ хавф остида
- KathuАниқ хавф остида
- KatsoАниқ хавф остида
- KhángАниқ хавф остида
- KinnauriАниқ хавф остида
- Kiong NaiАниқ хавф остида
- Kur-UrmiАниқ хавф остида
- KyirongАниқ хавф остида
- LadakhiАниқ хавф остида
- LakkjaАниқ хавф остида
- LamuАниқ хавф остида
- LaomianАниқ хавф остида
- LachiАниқ хавф остида
- Lianghe AchangАниқ хавф остида
- LizuАниқ хавф остида
- Luxi AchangАниқ хавф остида
- MaangАниқ хавф остида
- MakАниқ хавф остида
- Man MetАниқ хавф остида
- MaonanАниқ хавф остида
- MijuАниқ хавф остида
- MichaАниқ хавф остида
- MondziАниқ хавф остида
- MongghulАниқ хавф остида
- MuangpheАниқ хавф остида
- MudaАниқ хавф остида
- MulamАниқ хавф остида
- MuziАниқ хавф остида
- NamuyiАниқ хавф остида
- NaruaАниқ хавф остида
- Northern MujiАниқ хавф остида
- Northern QiangАниқ хавф остида
- NubriАниқ хавф остида
- NumaoАниқ хавф остида
- Pa DiАниқ хавф остида
- Panyi BaiАниқ хавф остида
- Phana’Аниқ хавф остида
- PuroikАниқ хавф остида
- SaduАниқ хавф остида
- SameiАниқ хавф остида
- SangkongАниқ хавф остида
- SilaАниқ хавф остида
- Southeast Maoxian QiangАниқ хавф остида
- Southern QiangАниқ хавф остида
- Tai HongjinАниқ хавф остида
- TangwangАниқ хавф остида
- ThangmiАниқ хавф остида
- ThenАниқ хавф остида
- TholoАниқ хавф остида
- Tibetan Sign LanguageАниқ хавф остида
- TinaniАниқ хавф остида
- TsatАниқ хавф остида
- TsouАниқ хавф остида
- TsumАниқ хавф остида
- UАниқ хавф остида
- Wuding-Luquan YiАниқ хавф остида
- WutunАниқ хавф остида
- YerongАниқ хавф остида
- Yilan Creole JapaneseАниқ хавф остида
- YounuoАниқ хавф остида
- ZakhringАниқ хавф остида
- ZauzouАниқ хавф остида
- ZbuАниқ хавф остида
- ZhabaАниқ хавф остида
- SherpaАниқ хавф остида
- ShixingАниқ хавф остида
- ChepyaАниқ хавф остида
- ChesuАниқ хавф остида
- Chinese Pidgin EnglishАниқ хавф остида
- ChoyoАниқ хавф остида
- Гонконг имо-ишора тилиАниқ хавф остида
- Олтой тилиАниқ хавф остида
- Салар тилиАниқ хавф остида
- Сариқ уйғур тилиАниқ хавф остида
- Хакас тилиАниқ хавф остида
- Эвенк тилиАниқ хавф остида
- Ai-ChamЗаиф
- Alo PholaЗаиф
- AmisЗаиф
- Ani PhowaЗаиф
- AtayalЗаиф
- AwaЗаиф
- AwuЗаиф
- Awu YiЗаиф
- AxiЗаиф
- AchéЗаиф
- Bargu-Shineken BuriyadЗаиф
- BasumЗаиф
- Biao MonЗаиф
- BokarЗаиф
- BokhaЗаиф
- BuganЗаиф
- BumthangЗаиф
- BunuЗаиф
- BununЗаиф
- Dagang-Baoshan-LiangcunЗаиф
- Dai ZhuangЗаиф
- Derong-nJol TibetanЗаиф
- DerungЗаиф
- DongxiangЗаиф
- Dongshanba LaloЗаиф
- Drag-yabЗаиф
- DzalaЗаиф
- DzongkhaЗаиф
- EЗаиф
- Eastern Gorkha TamangЗаиф
- Eastern Huishui HmongЗаиф
- Eastern LaluЗаиф
- Eastern MinyagЗаиф
- Eastern NisuЗаиф
- Eastern YugurЗаиф
- EkaЗаиф
- EnuЗаиф
- GarhwaliЗаиф
- GejiaЗаиф
- GromaЗаиф
- Gser-RdoЗаиф
- HainaneseЗаиф
- Hlepho PhowaЗаиф
- HlersuЗаиф
- HorpaЗаиф
- KaduoЗаиф
- KhlulaЗаиф
- KucongЗаиф
- KurtöpЗаиф
- Labo PhowaЗаиф
- LarongЗаиф
- Leizhou MinЗаиф
- LhomiЗаиф
- Lianmin YaoЗаиф
- Liuqian ZhuangЗаиф
- MangdiЗаиф
- MangghuerЗаиф
- MboЗаиф
- MiliЗаиф
- MojiЗаиф
- Mongolia BuriatЗаиф
- NaluoЗаиф
- Nao KlaoЗаиф
- Northern DongЗаиф
- Northern NisuЗаиф
- Northern PumiЗаиф
- Nuoxi YaoЗаиф
- NyisuЗаиф
- Pa NaЗаиф
- Pa-HngЗаиф
- PaiwanЗаиф
- PelaЗаиф
- PhalaЗаиф
- PholaЗаиф
- PholoЗаиф
- PhukhaЗаиф
- PhumaЗаиф
- PhupaЗаиф
- PhuphaЗаиф
- PhuzaЗаиф
- Qila MujiЗаиф
- Riang (Myanmar)Заиф
- RukaiЗаиф
- SonglinЗаиф
- Southern LolopoЗаиф
- Southern Mashan HmongЗаиф
- Southern MongolianЗаиф
- Southern MujiЗаиф
- Southern PumiЗаиф
- StodseЗаиф
- Taiwanese Sign LanguageЗаиф
- TaluЗаиф
- TàyЗаиф
- ThophoЗаиф
- TshanglaЗаиф
- TshobdunЗаиф
- Waxiang ChineseЗаиф
- Western LaluЗаиф
- Western Mashan HmongЗаиф
- Western MinyagЗаиф
- Western TamangЗаиф
- Wumeng NasuЗаиф
- XibeЗаиф
- Xiyun VaЗаиф
- Xishanba LaloЗаиф
- XuzhangЗаиф
- YangliuЗаиф
- Yonggu BiaoЗаиф
- Zhongu TibetanЗаиф
- ZokhuoЗаиф
- Shaozhou TuhuaЗаиф
- ChadongЗаиф
- Воҳон тилиЗаиф
- Ойрот тилиЗаиф
- Сарикўли тилиЗаиф
- A-Hmao
- Akha
- Alugu
- Amdo Tibetan
- American Sign Language
- Azha
- Azhe
- Blang
- Bori
- Bouyei
- Cao Miao
- Central Bai
- Central Hongshuihe Zhuang
- Central Huishui Hmong
- Central Mashan Hmong
- Dao
- Dzao Min
- Eastern Hongshuihe Zhuang
- Eastern Min
- Eastern Ong-Be
- Eastern Qiandong Miao
- Eastern Xiangxi Miao
- Gan Chinese
- Gepo
- Guibei Zhuang
- Guibian Zhuang
- Hakka Chinese
- Hani
- Hezhou
- Hlai
- Hmong
- Hmong Daw
- Hmong Dô
- Hmong Njua
- Hmong Shua
- Honi
- Horned Miao
- Huizhou Chinese
- Iu Mien
- Jiamao
- Jin
- Khams Tibetan
- Khmu
- Khuen
- Kim Mun
- Kua-nsi
- Kuamasi
- Lahu
- Lahu Shi
- Lavrung
- Lashi
- Lhao Vo
- Limi
- Lipo
- Lisu
- Liujiang Zhuang
- Lolopo
- Luopohe Miao
- Min Bei Chinese
- Min Zhong
- Min Zhuang
- Mok
- Mugom
- Naxi
- Nisi
- Nong Zhuang
- Northern Guiyang Hmong
- Northern Huishui Hmong
- Northern Mashan Hmong
- Northern Pinghua
- Northern Qiandong Miao
- Northwestern Nisu
- Nung
- Nuosu
- Nusu
- Ong Be
- Parauk
- Piyo
- Pu-Xian Min
- Qiubei Zhuang
- Rawang
- Sakizaya
- Samtao
- Sani
- Sanqiao
- Situ
- Small Flowery Miao
- Sonaga
- Southern Bai
- Southern Dong
- Southern Guiyang Hmong
- Southern Min
- Southern Pinghua
- Southern Qiandong Miao
- Southwestern Guiyang Hmong
- Southwestern Huishui Hmong
- Sui
- Tai Dam
- Tai Dón
- Tai Lü
- Tai Nüa
- Tai Ya
- Va
- Vo
- Wenzhounese
- Western Xiangxi Miao
- Wu Chinese
- Wusa Nasu
- Xiang Chinese
- Yang Zhuang
- Yongbei Zhuang
- Yongnan
- Youjiang Zhuang
- Yue Chinese
- Zaiwa
- Zuojiang Zhuang
- Shao–Jiang Min
- Shidong Biao
- Shwe Palaung
- Chashan
- Choni
- Ветнам тили
- Качин тили
- Корейс тили
- Қирғиз тили
- Қозоқ тили
- Мандарин хитой тили
- Рус тили
- Татар тили
- Тибет тили
- Тожик тили
- Тува тили
- Ўзбек тили
- Уйғур тили
- Хитойча имо-ишора тили
- Шан тили
- Drugchu
Тиллар ва уларнинг ҳолати: Глоттолог v5.3, ЦЦ БЙ 4.0. Номлар: Wикидата.
ЮНЕСКО номоддий маданий мероси
- Safeguarding programme for Hezhen Yimakan storytelling2025
- Hezhen Yimakan storytelling2025
- Traditional design and practices for building Chinese wooden arch bridges2024
- Qiang New Year festival2024
- Traditional Li textile techniques: spinning, dyeing, weaving and embroidering2024
- Spring festival, social practices of the Chinese people in celebration of traditional new year2024
- Traditional tea processing techniques and associated social practices in China2022
- Ong Chun/Wangchuan/Wangkang ceremony, rituals and related practices for maintaining the sustainable connection between man and the ocean2020
Ҳаммасини кўрсатиш (45)
- Taijiquan2020
- Lum medicinal bathing of Sowa Rigpa, knowledge and practices concerning life, health and illness prevention and treatment among the Tibetan people in China2018
- The Twenty-Four Solar Terms, knowledge in China of time and practices developed through observation of the sun’s annual motion2016
- Chinese Zhusuan, knowledge and practices of mathematical calculation through the abacus2013
- Strategy for training coming generations of Fujian puppetry practitioners2012
- Chinese shadow puppetry2011
- Acupuncture and moxibustion of traditional Chinese medicine2010
- Peking opera2010
- Wooden movable-type printing of China2010
- Watertight-bulkhead technology of Chinese junks2010
- Meshrep2010
- Chinese traditional architectural craftsmanship for timber-framed structures2009
- China engraved block printing technique2009
- Mazu belief and customs2009
- Dragon Boat festival2009
- Chinese paper-cut2009
- Grand song of the Dong ethnic group2009
- Xi’an wind and percussion ensemble2009
- Sericulture and silk craftsmanship of China2009
- Nanyin2009
- Craftsmanship of Nanjing Yunjin brocade2009
- Traditional handicrafts of making Xuan paper2009
- Yueju opera2009
- Gesar epic tradition2009
- Traditional firing technology of Longquan celadon2009
- Regong arts2009
- Tibetan opera2009
- Manas2009
- Mongolian art of singing, Khoomei2009
- Hua’er2009
- Farmers’ dance of China’s Korean ethnic group2009
- Chinese calligraphy2009
- Art of Chinese seal engraving2009
- Kun Qu opera2008
- Urtiin Duu, traditional folk long song2008
- Uyghur Muqam of Xinjiang2008
- Guqin and its music2008
Рўйхат ва йиллар: ич.унесцо.орг
Шу мамлакатдан кекса инсонни биласизми?
Унинг маслаҳатини она тилида ёзиб олинг: телефонда 2–3 дақиқа.
Кекса яқинингизни ёзиб олинг